Pierwsze przepisy unijnego AI Act już obowiązują i mają bezpośredni wpływ na firmy korzystające z systemów sztucznej inteligencji. Najważniejsze na start są dwa obszary: zakaz szczególnie niebezpiecznych praktyk AI oraz obowiązek zapewnienia kompetencji pracowników w zakresie AI. Dla spółek działających w Polsce oznacza to potrzebę uporządkowania sposobu używania AI w biznesie, HR, compliance i IT.
AI Act jest rozporządzeniem UE, więc jego przepisy obowiązują bezpośrednio w państwach członkowskich. Ministerstwo Cyfryzacji wskazuje, że pierwsze przepisy weszły w życie od 2 lutego 2025 r. i obejmują m.in. rozdział dotyczący praktyk zakazanych oraz obowiązek AI literacy.
Zakazane praktyki dotyczą systemów AI uznanych za szczególnie niebezpieczne. Chodzi m.in. o zastosowania, które mogą naruszać prawa podstawowe, manipulować zachowaniem użytkowników lub prowadzić do niedopuszczalnej dyskryminacji. Naruszenie tych przepisów może wiązać się z wysokimi karami administracyjnymi.
Drugi obszar to AI literacy, czyli obowiązek zapewnienia osobom pracującym z systemami AI odpowiedniego poziomu wiedzy i umiejętności. Nie jest to wyłącznie szkolenie techniczne. W praktyce obejmuje świadomość ryzyk, ograniczeń narzędzi AI, zasad odpowiedzialnego korzystania oraz rozumienie wpływu AI na decyzje biznesowe.
Dla spółek używających narzędzi AI w analizie dokumentów, obsłudze klienta, HR, marketingu lub compliance oznacza to potrzebę stworzenia prostego systemu zarządzania AI: inwentaryzacji narzędzi, oceny ryzyka, zasad używania oraz dokumentowania działań szkoleniowych.
W 2026 r. temat pozostaje aktualny, ponieważ kolejne obowiązki AI Act będą wchodziły etapowo. Firmy, które potraktują obecne wymogi jako punkt startowy, łatwiej przygotują się do późniejszych wymogów dla systemów wysokiego ryzyka, dokumentacji, nadzoru i zarządzania dostawcami.
Co to oznacza dla naszych klientów
- Zidentyfikować, gdzie w organizacji używane są systemy AI, w tym narzędzia generatywne i rozwiązania wbudowane w aplikacje biznesowe.
- Sprawdzić, czy żadne zastosowanie AI nie wchodzi w obszar praktyk zakazanych lub podwyższonego ryzyka.
- Wdrożyć podstawowy program AI literacy: szkolenia, zasady korzystania z AI, odpowiedzialność użytkowników i eskalację ryzyk.
- Ustalić governance AI: właściciel procesu, rejestr narzędzi, kontrola dostawców oraz dokumentacja decyzji.
- Przygotować roadmapę na kolejne etapy AI Act, zwłaszcza jeśli firma używa AI w HR, ocenie klientów, compliance lub analizie ryzyka.
AI Act nie jest odległym projektem regulacyjnym – pierwsze obowiązki już działają. Jeśli chcesz sprawdzić, czy Twoja spółka ma podstawową gotowość AI compliance, możemy przygotować prostą checklistę i plan minimum: inwentaryzacja, ryzyka, polityka AI i szkolenia.
IT, Compliance, HR, Governance
#AIAct #AICompliance #AILiteracy #sztucznaInteligencja